Δύο παιδιά τρέχουν προς μία μπάλα που περνάει πάνω από το κεφάλι τους. Καθώς η μπάλα πέφτει και τα δύο πηδούν για να πάρουν την κεφαλιά και τα κεφάλια τους συγκρούονται στον αέρα. Μόλις πέσουν στο έδαφος, οι προπονητές και οι γονείς τρέχουν στο γήπεδο και αναζητούν συμπτώματα διάσεισης.

Αντίστοιχα σενάρια συμβαίνουν συχνά στα γήπεδα ποδοσφαίρου, μπάσκετ και βόλει. Ωστόσο η αλήθεια είναι ότι κυκλοφορούν αρκετές λανθασμένες αντιλήψεις σχετικά με τη διάγνωση και τη θεραπεία της διάσεισης οι οποίες δεν ανταποκρίνονται στη σύγχρονη αντιμετώπισή της.

Τα λεπτά που ακολουθούν ένα τραυματισμό της κεφαλής, είναι σημαντικό να βασίσετε τις ενέργειές σας σε ακριβή ιατρικά δεδομένα και όχι σε αντιλήψεις. Ακολουθούν οι 5 συχνότεροι μύθοι σχετικά με τη διάσειση καθώς και τα τελευταία δεδομένα σχετικά με την αντιμετώπισή της.

Μύθος 1: Η διάσειση πάντα προκαλεί απώλεια συνείδησης

Η αλήθεια: Η διάσειση αποτελεί μία προσωρινή βλάβη των εγκεφαλικών κυττάρων, η οποία επηρεάζει τη νοητική λειτουργία και συχνά οδηγεί σε απώλεια συνείδησης. Αρκετοί δεν γνωρίζουν, ωστόσο, ότι είναι δυνατό κάποιος να έχει διάσειση χωρίς να λιποθυμήσει. Ορισμένοι πιστεύουν επίσης ότι όλοι όσοι παθαίνουν διάσειση παρουσιάζουν έμετο ως συνέπεια του τραυματισμού. Αυτό, ωστόσο δεν είναι αληθές. Ο έμετος συχνά αποτελεί ένδειξη σοβαρότερης διάσεισης, αλλά δεν εμφανίζεται σε κάθε περίπτωση. Επομένως, ένα παιδί που δεν παρουσιάζει τα παραπάνω συμπτώματα μετά από ένα χτύπημα στο κεφάλι μπορεί να έχει διάσειση.

Μύθος 2: Είναι επικίνδυνο να κοιμηθείτε μετά από μία διάσειση

Η αλήθεια: Ο μύθος αυτός εμφανίστηκε γιατί στο παρελθόν οι γιατροί συνιστούσαν στα μέλη της οικογενείας να ξυπνούν το άτομο που είχε πάθει διάσειση κάθε λίγες ώρες για να βεβαιωθούν ότι η κατάστασή του δεν είχε παρουσιάσει επιδείνωση. Σήμερα, η πρακτική αυτή είναι λιγότερο συχνή, ωστόσο η αντίληψη έχει παραμείνει. Γενικά, αν το τραυματισμένο άτομο έχει λάβει ιατρική βοήθεια και ακολουθεί τις οδηγίες του γιατρού, δεν είναι απαραίτητο να το ενοχλείτε κάθε λίγες ώρες. Η έλλειψη ύπνου μπορεί μάλιστα να επιδεινώσει την κεφαλαλγία και τα υπόλοιπα συμπτώματα την επόμενη μέρα.

Μύθος 3: Η διάσειση προκαλείται πάντοτε από ένα τραυματισμό στην κεφαλή

Η αλήθεια: Ένα άμεσο χτύπημα στο κεφάλη αυξάνει την πιθανότητα ενός τραυματισμού, ωστόσο δεν είναι ο μόνος τρόπος να προκληθεί διάσειση. Οι περιστροφικές δυνάμεις μπορούν επίσης να προκαλέσουν διάσειση και αυτός είναι ο λόγος που το κράνος δεν προστατεύει απόλυτα από μία διάσειση. Σήμερα πιστεύεται ότι τα συνεχή χτυπήματα στο κεφάλι που όμως δεν συνιστούν σοβαρή διάσειση μπορεί να είναι εξίσου επικίνδυνα.

Μύθος 4: Οι διαγνωστικές εξετάσεις μπορούν να δείξουν αν ο εγκέφαλος έχει ιαθεί πλήρως μετά από μία διάσειση

Η αλήθεια: Η μαγνητική και η αξονική τομογραφία μπορούν να ανιχνεύσουν σοβαρούς τραυματισμούς όπως αιμορραγία στον εγκέφαλο ή γύρω από αυτόν. Ωστόσο, οι παραπάνω εξετάσεις δεν μπορούν να διαπιστώσουν χωρίς αμφιβολία αν υπάρχει διάσειση ή αν η λειτουργία του εγκεφάλου έχει επανέλθει πλήρως. Ο γιατρός συνήθως βασίζεται στην ειλικρίνεια του ασθενούς κατά την εξέταση για να διαπιστώσει αν ο εγκέφαλος έχει ιαθεί πλήρως.Καθώς, ωστόσο, πολλοί ασθενείς, ιδιαίτερα αθλητές, θέλουν να επιστρέψουν γρήγορα στα γήπεδα, συχνά η διάγνωση δεν είναι εύκολη.

Στις περισσότερες περιπτώσεις, χρειάζονται 7-10 ημέρες μέχρι να επανέλθει πλήρως η εγκεφαλική λειτουργία. Ο κίνδυνος μίας επόμενης διάσεισης είναι διπλάσιος κατά την περίοδο ανάρρωσης από μία διάσειση. Ακόμα και ήπιοι τραυματισμοί μπορεί να προκαλέσουν ένα σοβαρό σύνδρομο (second hand syndrome), μία σπάνια πάθηση που εμφανίζεται όταν ο ασθενής επιστρέφει στην άθληση χωρίς να έχει ιαθεί πλήρως από τη διάσειση. Η πάθηση αυτή μπορεί να οδηγήσει σε αναπηρία ή ακόμα και το θάνατο.

Όλο και περισσότεροι γιατροί συνιστούν ότι οι αθλητές νεαρής ηλικίας πρέπει να κάνουν μία εξέταση γνωστικών λειτουργιών στην αρχή της σεζόν. Έτσι, αν κατά τη διάρκεια της τελευταίας πάθουν κάποιο τραυματισμό θα μπορούν να ξανακάνουν την εξέταση για να δουν αν έχει προκληθεί βλάβη.

Μύθος 5: Τα περισσότερα περιστατικά διάσεισης συμβαίνουν στο ποδόσφαιρο

Η αλήθεια: Αν και είναι αλήθεια ότι πολλά περιστατικά συμβαίνουν στα ποδοσφαιρικά γήπεδα, σε αρκετά άλλα αθλήματα υπάρχει αυξημένος κίνδυνος διάσεισης, όπως για παράδειγμα το μπάσκετ ή το βόλει. Οι πτώσεις με το ποδήλατο ή αυτές στην παιδική χαρά αποτελούν επίσης συχνά αίτια διάσεισης στα παιδιά. Δεδομένα από τις ΗΠΑ δείχνουν ότι το 41% των τραυματικών κακώσεων του εγκεφάλου αποδίδεται σε πτώσεις. Το ποσοστό αυτό μάλιστα είναι αυξημένο στα άτομα μικρής ηλικίας και στους ηλικιωμένους.

Πώς να προστατευτείτε από τη διάσειση

Αν θέλετε να προστατεύσετε τον εαυτό αλλά και τα μέλη της οικογένειάς σας από μία διάσειση προσπαθήστε να είστε ειλικρινείς με τον γιατρό σας και ακολουθήστε τις οδηγίες του. Προκειμένου να επιστρέψει κάποιος στην άθληση μετά από μία διάσειση, τα συμπτώματα της τελευταίας πρέπει να έχουν παρέλθει εντελώς. Καθώς δεν υπάρχουν εξετάσεις για να διαπιστωθεί αυτό, ο ασθενής οφείλει να είναι ειλικρινής με τον γιατρό σχετικά με την κατάστασή του.

Ο γιατρός συχνά συνιστά σταδιακή επιστροφή του ασθενούς στη φυσική άσκηση σε ένα διάστημα 4-5 ημερών. Τα παιδιά, ακόμα και αν τα συμπτώματα έχουν παρέλθει, μπορούν να επιστρέψουν στην άθληση μόνο εφόσον διαπιστωθεί ότι μπορούν να επιτελέσουν τις ευκολότερες ασκήσεις με άνεση. Η πιστή εφαρμογή των οδηγιών αυτών διασφαλίζει ότι το παιδί μπορεί να επιστρέψει στο αγαπημένο του άθλημα με ασφάλεια.

Πηγή: MSD